Что нового Оглавление Поиск Закладки Словарь Вход EN / RU
Адрес: Комментарии (Aṭṭhakathā) >> Комментарии к корзине наставлений (Suttapiṭaka (aṭṭhakathā)) >> Комментарии к собранию наставлений средней длины >> МН 143 комментарий
<< Назад Комментарии к собранию наставлений средней длины Далее >>

Связанные тексты
Отображение колонок



МН 143 комментарий Палийский оригинал

пали khantibalo - русский Комментарии
383.Evaṃme sutanti anāthapiṇḍikovādasuttaṃ.
Tattha bāḷhagilānoti adhimattagilāno maraṇaseyyaṃ upagato.
Āmantesīti gahapatissa kira yāva pādā vahiṃsu, tāva divase sakiṃ vā dvikkhattuṃ vā tikkhattuṃ vā buddhupaṭṭhānaṃ akhaṇḍaṃ akāsi.
Yattakañcassa satthu upaṭṭhānaṃ ahosi, tattakaṃyeva mahātherānaṃ.
So ajja gamanapādassa pacchinnattā anuṭṭhānaseyyaṃ upagato sāsanaṃ pesetukāmo aññataraṃ purisaṃ āmantesi.
Tenupasaṅkamīti bhagavantaṃ āpucchitvā sūriyatthaṅgamanavelāya upasaṅkami.
384.Paṭikkamantīti osakkanti, tanukā bhavanti.
Abhikkamantīti abhivaḍḍhanti ottharanti, balavatiyo honti.
Abhikkamosānaṃ paññāyati no paṭikkamoti yasmiñhi samaye māraṇantikā vedanā uppajjati, uparivāte jalitaggi viya hoti, yāva usmā na pariyādiyati, tāva mahatāpi upakkamena na sakkā vūpasametuṃ, usmāya pana pariyādinnāya vūpasammati.
385.Athāyasmā sāriputto cintesi – "ayaṃ mahāseṭṭhissa vedanā māraṇantikā, na sakkā paṭibāhituṃ, avasesā kathā niratthakā, dhammakathamassa kathessāmī"ti. И тогда почтенный Сарипутта подумал: "это ощущение великого богача является предсмертным, его невозможно устранить, другие наставления бесполезны, я прочту наставление по Дхамме".
Atha naṃ taṃ kathento tasmātihātiādimāha. И сказал ему следующее: "Раз так...".
Tattha tasmāti yasmā cakkhuṃ tīhi gāhehi gaṇhanto uppannaṃ māraṇantikaṃ vedanaṃ paṭibāhituṃ samattho nāma natthi, tasmā. Здесь "раз так" означает, что раз зрение схвачено тремя хватками возникшее предсмертное ощущение устранить невозможно.
Na cakkhuṃ upādiyissāmīti cakkhuṃ tīhi gāhehi na gaṇhissāmi. "Я не буду схватывать зрение" означает "зрение тремя хватками не буду схватывать".
Na ca me cakkhunissitaṃ viññāṇanti viññāṇañcāpi me cakkhunissitaṃ na bhavissati. "Моё сознание не будет зависеть от зрения" означает "и также моё сознание не будет зависеть от зрения".
Na rūpanti heṭṭhā āyatanarūpaṃ kathitaṃ, imasmiṃ ṭhāne sabbampi kāmabhavarūpaṃ kathento evamāha. "Материальное" - выше сказано про образы из "сфер чувств", здесь он так сказал, подразумевая всё материальное в мире страсти.
386.Na idhalokanti vasanaṭṭhānaṃ vā ghāsacchādanaṃ vā na upādiyissāmīti attho.
Idañhi paccayesu aparitassanatthaṃ kathitaṃ.
Na paralokanti ettha pana manussalokaṃ ṭhapetvā sesā paralokā nāma.
Idaṃ – "asukadevaloke nibbattitvā asukaṭṭhāne bhavissāmi, idaṃ nāma khādissāmi bhuñjissāmi nivāsessāmi pārupissāmī"ti evarūpāya paritassanāya pahānatthaṃ vuttaṃ.
Tampi na upādiyissāmi, na ca me tannissitaṃ viññāṇaṃ bhavissatīti evaṃ tīhi gāhehi parimocetvā thero desanaṃ arahattanikūṭena niṭṭhapesi.
387.Olīyasīti attano sampattiṃ disvā ārammaṇesu bajjhasi allīyasīti. "Тонешь": увидев своё достижение схвачен предметами [медитации], влип.
Iti āyasmā ānando – "ayampi nāma gahapati evaṃ saddho pasanno maraṇabhayassa bhāyati, añño ko na bhāyissatī"ti maññamāno tassa gāḷhaṃ katvā ovādaṃ dento evamāha. Почтенный Ананда подумал: "этот убеждённый и приверженный домохозяин тоже боится смерти, [но] кто другой не боится?", укрепив его, давая поучение, так сказал.
Na ca me evarūpī dhammīkathā sutapubbāti ayaṃ upāsako – "satthu santikāpi me evarūpī dhammakathā na sutapubbā"ti vadati, kiṃ satthā evarūpi sukhumaṃ gambhīrakathaṃ na kathetīti? "Я раньше не слышал такого наставления по Дхамме": [Ананда подумал -] этот мирской последователь говорит: "Даже будучи рядом с учителем я не слышал такого наставления". Разве Учитель не давал таких тонких, глубоких наставлений?
No na katheti. Нет, нельзя [сказать] что не давал.
Evaṃ pana cha ajjhattikāni āyatanāni cha bāhirāni cha viññāṇakāye cha phassakāye cha vedanākāye cha dhātuyo pañcakkhandhe cattāro arūpe idhalokañca paralokañca dassetvā diṭṭhasutamutaviññātavasena arahatte pakkhipitvā kathitakathā etena na sutapubbā, tasmā evaṃ vadati. Но вот так, чтобы, объяснив шесть внутренних сфер, шесть внешних сфер, шесть собраний сознания, шесть собрания соприкосновения, шесть собраний ощущения, шесть элементов, пять совокупностей, четыре нематериальных сферы, этот мир, другой мир через зримое, слышимое, ощущаемое, сознаваемое и добавив к этому архатство - данное таким образом наставление он [Анатхапиндика] не слышал, поэтому так и говорит.
Apicāyaṃ upāsako dānādhimutto dānābhirato buddhānaṃ santikaṃ gacchanto tucchahattho na gatapubbo. И также этот мирской последователь устремлялся к дарению, наслаждался дарением. Приходя к Будде он никогда не приходил с пустыми руками.
Purebhattaṃ gacchanto yāgukhajjakādīni gāhāpetvā gacchati, pacchābhattaṃ sappimadhuphāṇitādīni. Приходя утром, он приносил, взяв рисовую кашу и другую еду. Приходя вечером он приносил топлёное масло, мёд, патоку и прочее.
Tasmiṃ asati vālikaṃ gāhāpetvā gandhakuṭipariveṇe okirāpeti, dānaṃ datvā sīlaṃ rakkhitvā gehaṃ gato. Если этого не было, он брал с собой песок и посыпал им территорию вокруг благоухающей кельи, сделав подношения, соблюдая [приняв?] принципы нравственности уходил домой.
Bodhisattagatiko kiresa upāsako, tasmā bhagavā catuvīsati saṃvaccharāni upāsakassa yebhuyyena dānakathameva kathesi – "upāsaka, idaṃ dānaṃ nāma bodhisattānaṃ gatamaggo, mayhampi gatamaggo, mayā satasahassakappādhikāni cattāri asaṅkhyeyyāni dānaṃ dinnaṃ, tvaṃ mayā gatamaggameva anugacchasī"ti. Якобы этот домохозяин шёл путём бодхисатты, поэтому Благословенный этому домохозяину 24 года рассказывал по большей части о дарении: "Домохозяин, это дарение является путём, пройденным бодхисаттами, и путём, пройденным мной, я совершал дарение в течение четырёх неизмеримых ста тысяч циклов, ты тоже следуешь пройденным мной путём."
Dhammasenāpatiādayo mahāsāvakāpi attano attano santikaṃ āgatakāle dānakathamevassa kathenti. Полководец Дхаммы и другие великие ученики, когда [он] приходил к ним, рассказывали о дарении.
Tenevāha na kho gahapati gihīnaṃ odātavasanānaṃ evarūpī dhammīkathā paṭibhātīti. Именно поэтому сказано: такие наставления не понятны домохозяевам, одетым в белое.
Idaṃ vuttaṃ hoti – gahapati gihīnaṃ nāma khettavatthuhiraññasuvaṇṇadāsīdāsaputtabhariyādīsu tibbo ālayo tibbaṃ nikantipariyuṭṭhānaṃ, tesaṃ – "ettha ālayo na kātabbo, nikanti na kātabbā"ti kathā na paṭibhāti na ruccatīti. Вот что [этим] сказано: домохозяин, у мирян крепкая привязанность к полям, участкам, золоту, рабыням, рабам, детям и жёнам, они одолеваемы сильной хваткой желания. Поэтому они не рады наставлениям типа "здесь не нужно привязываться, не нужно желать", они для них не понятны.
Yena bhagavā tenupasaṅkamīti kasmā upasaṅkami?
Tusitabhavane kirassa nibbattamattasseva tigāvutappamāṇaṃ suvaṇṇakkhandhaṃ viya vijjotamānaṃ attabhāvaṃ uyyānavimānādisampattiñca disvā – "mahatī ayaṃ mayhaṃ sampatti, kiṃ nu kho me manussapathe kammaṃ kata"nti olokento tīsu ratanesu adhikāraṃ disvā cintesi "pamādaṭṭhānamidaṃ devattaṃ nāma, imāya hi me sampattiyā modamānassa satisammosopi siyā, handāhaṃ gantvā mama jetavanassa ceva bhikkhusaṅghassa ca tathāgatassa ca ariyamaggassa ca sāriputtattherassa ca vaṇṇaṃ kathetvā tato āgantvā sampattiṃ anubhavissāmī"ti.
So tathā akāsi.
Taṃ dassetuṃ atha kho anāthapiṇḍikotiādi vuttaṃ.
Tattha isisaṅghanisevitanti bhikkhusaṅghanisevitaṃ. Здесь "где живёт община мудрецов" означает, что там живёт община монахов.
Evaṃ paṭhamagāthāya jetavanassa vaṇṇaṃ kathetvā idāni ariyamaggassa vaṇṇaṃ kathento kammaṃ vijjā cātiādimāha. Так первой строфой выразив хвалу роще Джеты далее стал произносить хвалу благородному пути словами "поступок, видение и учение" и прочими.
Tattha kammanti maggacetanā. Здесь под поступком понимается воление пути.
Vijjāti maggapaññā. "Видение" - мудрость пути.
Dhammoti samādhipakkhiko dhammo. "Дхамма" - учение, способствующее собранности ума.
Sīlaṃ jīvitamuttamanti sīle patiṭṭhitassa jīvitaṃ uttamanti dasseti. "Нравственность и высший образ жизни" - так он объясняет высшую жизнь, укреплённую в нравственности.
Atha vā vijjāti diṭṭhisaṅkappo. Или же "видение" означает [надлежащие] взгляды и [надлежащее] намерение;
Dhammoti vāyāmasatisamādhayo. "учение" - [надлежащее] усилие, [надлежащее] памятование, и [надлежащая] собранность ума;
Sīlanti vācākammantājīvā. "нравственность" - [надлежащая] речь, [надлежащая] деятельность, [надлежащие] средства к существованию;
Jīvitamuttamanti etasmiṃ sīle patiṭṭhitassa jīvitaṃ nāma uttamaṃ. "высший образ жизни" - жизнь, укреплённая в этой нравственности зовётся наивысшей.
Etena maccā sujjhantīti etena aṭṭhaṅgikena maggena sattā visujjhanti. "Этим смертные очищаются" - этим восьмеричным путём существа очищаются.
Tasmāti yasmā maggena sujjhanti, na gottadhanehi, tasmā. "Поэтому" - поскольку очищаются путём, а не богатством или знатным родом, поэтому.
Yoniso vicine dhammanti upāyena samādhipakkhiyaṃ dhammaṃ vicineyya. "Основательно исследуют Дхамму" - [тщательным] образом исследуют учение, способствующее собранности ума.
Evaṃ tattha visujjhatīti evaṃ tasmiṃ ariyamagge visujjhati. "Так прямо здесь очищаются" - так в этом благородном пути очищаются.
Atha vā yoniso vicine dhammanti upāyena pañcakkhandhadhammaṃ vicineyya. Или же [можно понимать как] "основательно исследуют явление", что означает [тщательным] образом исследуют явление пяти совокупностей.
Evaṃ tattha visujjhatīti evaṃ tesu catūsu saccesu visujjhati. "Так прямо здесь очищаются" - так в этих четырёх реальностях [для благородных] очищаются.
Idāni sāriputtattherassa vaṇṇaṃ kathento sāriputto vātiādimāha.
Tattha sāriputto vāti avadhāraṇavacanaṃ.
Etehi paññādīhi sāriputtova seyyoti vadati.
Upasamenāti kilesaupasamena.
Pāraṅgatoti nibbānaṃ gato.
Yo koci nibbānaṃ patto bhikkhu, so etāvaparamo siyā, na therena uttaritaro nāma atthīti vadati.
Sesaṃ sabbattha uttānamevāti.
Papañcasūdaniyā majjhimanikāyaṭṭhakathāya
Anāthapiṇḍikovādasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
<< Назад Комментарии к собранию наставлений средней длины Далее >>